این مقاله از نظر علمی و پزشکی توسط پزشک متخصص بررسی و تأیید شده است.
بازبین علمی: دکتر شبنم رفیعزاده
متخصص مغز و اعصاب و ستون فقرات
شماره نظام پزشکی: 103376
علت میگرن در خانم ها یک نوع سردرد مزمن است که معمولاً با حساسیت به نور، صدا و بوهای محیطی همراه است. علت اصلی میگرن هنوز به طور دقیق مشخص نشده است، اما عوامل مختلفی ممکن است در ایجاد این نوع سردرد نقش داشته باشند.
میگرن چیست؟
میگرن یک نوع سردرد شدید و معمولاً یکطرفه است که با علائم همراه میشود. برخی از مهمترین ویژگیهای میگرن عبارتند از:
- درد سردرد:
- معمولاً یکطرفه و تپنده است.
- شدت درد میتواند خیلی شدید باشد.
- درد معمولاً در ناحیه پیشانی، گیجگاه یا پشت سر است.
- علائم همراه:
- حساسیت به نور و صدا
- تهوع و استفراغ
- اختلال در بینایی مانند لکههای کور یا دوبینی
- سرگیجه و ضعف
- عوامل تحریککننده:
- استرس
- تغییرات هورمونی
- برخی غذاها مانند شکلات، پنیر و الکل
- تغییرات در الگوی خواب
- نوسانات آب و هوایی
میگرن معمولاً در افراد بین 15 تا 55 سال رخ میدهد و زنان بیشتر از مردان به آن مبتلا هستند. درمان میگرن شامل داروهای ضدمیگرن، تغییرات سبک زندگی و مدیریت عوامل تحریککننده است.
علت میگرن در خانمها
برخی از علت میگرن در خانم ها شامل موارد زیر هستند:
- عوامل ژنتیک: مطالعات نشان دادهاند که ژنتیک یک نقش مهم در ابتلا به میگرن دارد. اگر یکی از والدین شما مبتلا به میگرن باشد، احتمال ابتلا به شما نیز بالاتر است و می تواند علت میگرن شما باشد.
- تغییرات هورمونی: تغییرات هورمونی، به ویژه در زمان دوران پریود، بارداری، و یا مصرف کنتراسپتیوهای شکلاتی (کنترل تولید هورمونها) میتواند علت میگرن در خانمها باشد.
- اختلالات در سیستم عصبی: تغییرات در سیستم عصبی ممکن است به عنوان یک عامل مهم در ایجاد میگرن باشد.
- عوامل محیطی: عوامل محیطی مانند تغییرات جوی، نور زیاد، صداهای شدید، بوهای مختلف و استرس میتوانند میگرن را تحریک کنند.
- مصرف غذاها و مشروبات: برخی از مواد غذایی و مشروبات میتوانند تحریککننده میگرن باشند، از جمله شکلات، قهوه، پنیر، مواد نگهدارندهکننده مانند نیترات و نیتریت، و مواد نشاستهای. برای مدیریت میگرن، اهمیت دارد که فرد مبتلا به میگرن با پزشک خود مشورت کند تا بتوانند علل دقیقتر را تشخیص دهند و برنامهای مناسب برای کنترل و پیشگیری از حملات میگرن ترتیب دهند.

تشخیص میگرن
تشخیص علت میگرن معمولاً بر اساس شرح حال پزشکی بیمار و معاینه فیزیکی انجام میشود. پزشک ممکن است از بیمار بخواهد که یک دفترچه درد داشته باشد تا بتواند دفعات و شدت حملات و حتی علت میگرن را ثبت کند.
در برخی موارد، پزشک ممکن است آزمایشهای دیگری مانند آزمایش خون یا MRI مغز را برای رد سایر علل احتمالی سردرد انجام دهد.
درمان میگرن
درمان میگرن بر اساس شدت ، دفعات حملات و علت میگرن انجام میشود.
- برای درمان حملات میگرن، پزشک ممکن است داروهای مسکن، داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی (NSAIDs)، یا داروهای ضدسرطان مانند تریپتانها را تجویز کند.
- برای پیشگیری از حملات میگرن، پزشک ممکن است داروهای ضدافسردگی، داروهای ضدتشنج، یا داروهای ضدبارداری را تجویز کند.
راهکارهای پیشگیری از میگرن
برخی از راهکارهای ساده میتوانند به پیشگیری از حملات میگرن کمک کنند، از جمله:
- خواب کافی
- رژیم غذایی سالم
شیوع میگرن در زنان بیشتر است یا مردان ؟
میگرن در زنان بیشتر از مردان شایع است. محققان معتقدند که دلایل اصلی این امر عبارتند از:
زنان 2 تا 3 برابر بیشتر از مردان به میگرن مبتلا میشوند ، تغییرات هورمونی در طول چرخه قاعدگی (میگرن قاعدگی)، بارداری و یائسگی در زنان با شیوع بیشتر میگرن مرتبط است.
قبل از بلوغ، میزان بروز میگرن در بین زنان و مردان یکسان است، اما بعد از بلوغ این آمار در زنان افزایش مییابد.

البته میگرن یک بیماری پیچیده است و تنها یک عامل واحد مسئول نیست. عوامل ژنتیکی، محیطی و برخی مواد شیمیایی مغز نیز در بروز آن نقش دارند. با این حال، تغییرات هورمونی به ویژه در زنان یکی از مهمترین عوامل شیوع بیشتر میگرن در این جنس محسوب میشود.
علتهای بروز میگرن در خانمها شامل تغییرات هورمونی، به خصوص در دورههایی مانند بارداری، یائسگی و دوران قاعدگی، صداهای بلند، عوارض بعضی داروها، مصرف الکل و سیگار میباشد. علاوه بر این، رژیم غذایی مناسب ، اجتناب از مصرف ادویههای تند مانند فلفل و سیر، نوشیدنیهای گازدار، کنترل گرسنگی، کمبود خواب، مصرف چای و پنیر نیز میتواند تاثیر منفی بر میگرن داشته باشد.
علائم میگرن
- حالت تهوع و استفراغ: علائم میگرن معمولاً همراه با سردردهای شدید هستند.
- اختلال در گفتار: ممکن است شخص دچار مشکل در صحبت کردن شود.
- بی حسی یا گزگز: احساس بی حسی یا مورمور شدن در بخشی از بدن.
- حساسیت به نور و صدا: افزایش حساسیت به نور و صدا در طول حمله میگرن.
- تغییرات در دید (بینایی): ممکن است شخص دچار تغییرات در دید خود شود.
- اورا: حالتی که شامل تغییرات در دید، حساسیت به نور و صدا، و حتی بی حسی یا گزگز میشود.
- ضعف حرکتی: احساس ضعف و ناتوانی در حرکت دادن بخشی از بدن.
- این علائم میگرن معمولاً باعث ناتوانی در انجام کارهای روزمره زندگی میشوند و نیاز به تشخیص دقیق و درمان مناسب دارند.

درمان میگرن با استفاده از روشهای نوین، علمی و پزشکی
1- تزریق بوتاکس: این روش درمانی برای میگرن پیشنهاد میشود که طی آن، پزشک به حدود ۳۱ نقطه از نواحی سر و گردن، بوتاکس تزریق میکند. این روش معمولاً برای افرادی که روشهای دارویی برای کنترل میگرن بیاثر استفاده میشود.
2- استفاده از دستگاه REN: این دستگاه با اعمال تحریک الکتریکی برای افرادی در محدوده سنی ۱۲ سال به بالا، میتواند دردهای آزاردهنده میگرن را کاهش دهد.
3- روشهای جدید و فوق العاده برای کنترل میگرن: با تشخیص دقیق منشأ این سردردها، روشهای جدید و پیشرفته برای کنترل و درمان میگرن وجود دارد که توسط متخصصان مغز و اعصاب تجویز میشود.
4- تزریق سم بوتولینوم: این روش درمانی برای میگرن استفاده میشود که با ایجاد فلج موضعی، از کشش ماهیچهها جلوگیری کرده و از شروع حملات میگرن جلوگیری میکند. نتایج این روش تا سه ماه ماندگار است.
این روشها از جمله روشهای پیشرفته و علمی است که توسط پزشکان متخصص برای درمان میگرن بهره گرفته میشود. انتخاب و استفاده از هر روش درمانی باید توسط پزشک متخصص و با توجه به وضعیت و شدت میگرن هر فرد تعیین شود.
تزریق بوتاکس برای درمان میگرن
تزریق بوتاکس یک روش درمانی موثر برای کاهش و کنترل سردردهای شدید میگرنی است. در این روش، پزشک به حدود ۳۱ نقطه از نواحی سر و گردن، بوتاکس تزریق میکند. محققان معتقدند وقتی بوتاکس به عضلات اطراف صورت، سر و گردن تزریق میشود، توسط اعصاب جذب شده و در انتقال عصبی مرتبط با درد اختلال ایجاد میکند و بدین گونه میگرن را کاهش میدهد.
تزریق بوتاکس برای درمان میگرن معمولاً برای افرادی که حداقل ماهی ۱۵ روز سردرد دارند و سردردها برای مدت طولانی ادامه مییابد، توصیه میشود. پزشک به این افراد پیشنهاد میکند که هر سه ماه یکبار برای تزریق به نواحی مختلف سر و گردن اقدام کنند. هر درمان تنها ۱۰ دقیقه به طول میانجامد.
اگرچه تزریق بوتاکس ممکن است چندین هفته طول بکشد تا شروع به تسکین میگرن کند، اما برخی بیماران متوجه میشوند میتوانند بدون بازگشت میگرن های مکرر، تزریق بوتاکس را قطع کنند. البته این موضوع برای همه بیماران صدق نمیکند و برخی دیگر برای تحت کنترل نگه داشتن میگرن به درمان های مداوم نیاز دارند.

استفاده از دستگاه REN برای درمان میگرن
استفاده از دستگاه REN برای درمان میگرن یک روش جدید و نوین است که به عنوان یک درمان غیرتهاجمی برای کاهش شدت و تعداد حملات میگرن مورد استفاده قرار میگیرد. این دستگاه به عنوان جدیدترین روش درمان میگرن شناخته شده است و مزایای زیادی دارد. با استفاده از این دستگاه، میتوان به کاهش شدت حملات میگرن و دردهای مرتبط با آن کمک کرد. جلسات درمانی با این دستگاه معمولاً باید به صورت منظم و متناسب با نیاز فرد برگزار شود، و مدت کل درمان ممکن است بین ۴ تا ۶ هفته باشد.
درمان میگرن با دستگاه REN (تحریک مغناطیسی) از طریق تحریک مناطق مغزی مرتبط با میگرن انجام میشود. این روش به عنوان یک روش غیرتهاجمی و بدون نیاز به داروهای شیمیایی، به کاهش شدت و تعداد حملات میگرن کمک میکند و میتواند برای افرادی که مقاومت به داروها نشان دادهاند یا روشهای دارویی برای کنترل میگرن برای آنها بیاثر بوده است، موثر باشد .
راههای پیشگیری از ابتلا به سردرد میگرنی
- اجتناب از عوامل محرک: از صداهای بلند و نورهای شدید خودداری کنید تا از بروز میگرن جلوگیری کنید.
- تغییر در رژیم غذایی: اجتناب از مصرف غذاهای فرآوری شده، الکل، غذاهای شور، و مواد غذایی حاوی سدیم بیش از حد میتواند به پیشگیری از سردرد میگرنی کمک کند.
- ورزش منظم: انجام ورزشهای هوازی و فعالیتهای ورزشی منظم میتواند به پیشگیری از سردرد میگرنی کمک کند.
- استفاده از روشهای آرامش بخش: از روشهای آرامش بخش مانند بیوفیدبک و تمرینهای آرامشی برای کاهش استرس و اضطراب استفاده کنید.
- اجتناب از تحریکات مغزی: از مصرف موادی مانند الکل که میتواند تغییرات در جریان خون مغز ایجاد کند و به کم آبی منجر شود، پرهیز کنید.
- افزایش دانش در مورد بیماری: با افزایش دانش و آگاهی خود در مورد میگرن و عوامل محرک آن، میتوانید بهتر از بروز حملات سردرد میگرنی جلوگیری کنید.
این راهها از جمله روشهایی هستند که میتوانند به پیشگیری از ابتلا به سردرد میگرنی کمک کنند و از شدت و تعداد حملات میگرن کاسته شوند.

برخی از عوامل محرک خاص که با شناسایی و جلوگیری از آنها میتوان شانس بروز میگرن را به حداقل رساند عبارتند از:
- صداهای بلند و نورهای شدید: از صداهای بلند و نورهای شدید خودداری کنید تا از بروز میگرن جلوگیری کنید.
- مصرف برخی مواد غذایی: اجتناب از مصرف غذاهای فرآوری شده، الکل، غذاهای شور، و مواد غذایی حاوی سدیم بیش از حد میتواند به پیشگیری از سردرد میگرنی کمک کند.
- خستگی و استرس: تشنجها اغلب غیرقابل پیشبینی هستند، اما برخی افراد محرکهایی مانند خستگی و استرس دارند که میتواند آنها را تحریک کند.
- تغییرات آب و هوایی: رطوبت زیاد و دمای گرم میتواند سردرد را تحریک کند و همچنین روزهای بارانی را نوعی محرک سردرد میگرنی دانستهاند.
- عوامل محیطی: افرادی با اختلال استرس پس از صدمه، محرکهای اضطراب را مرتب با محرکهای محیطی تجربه میکنند.
- با شناسایی و جلوگیری از این عوامل محرک خاص، میتوان شانس بروز میگرن را به حداقل رساند. همچنین نگه داشتن یک دفترچه از محرکهای شخصی میگرن میتواند برای کمک به جلوگیری از حملات میگرنی در آینده مفید باشد .
تفاوت علائم میگرن و سردردهای معمولی
در زیر یک جدول مقایسه علائم سردرد معمولی و میگرن ارائه شده است:
| تفاوت علائم میگرن و سردرد معمولی | سردرد معمولی | میگرن |
| نوع درد | درد معمولی و کشنده در سر و گردن | درد شدید و نیمهوار و یا تیز و تند در یک طرف سر |
| مکان درد | در کل سر نیست و یا محدود به یک نقطه است | معمولاً در یک طرف سر شروع شده و بهصورت تیز و تند میباشد |
| سندروم های همراه | به طور معمول تاثیری بر تنظیم قاعدگی ندارد | میتواند تحت تاثیر قرار بگیرد و حملات میگرن در دوره قاعدگی شدت بیشتری داشته باشد |
| مدت درد | معمولاً در طی چند ساعت یا یک روز عبور میکند | میتواند تا 72 ساعت به طول بیانجامد و بعضاً بیشتر از 3 روز هم طول بکشد |
| تاثیر بر کیفیت زندگی | عموماً کمتر و توانایی ادامه فعالیتهای روزانه را دارید | ممکن است قدرت خودکنترلی خود، کار رفتن و ادامه فعالیت روزانه را از دست بدهید |
| تداوم در فعل و انفعالات | میتوان فعالیتها را ادامه داد یا با استفاده از داروهای ضد سردرد به راحتی خود را به انجام فعالیتها برسانید | ممکن است انفعال های روزانه شما تحت تاثیر این حملات قرار بگیرد و نیاز به استراحت داشته باشید |
| تنظیم قاعدگی | به طور معمول تاثیری بر تنظیم قاعدگی ندارد | میتواند تحت تاثیر قرار بگیرد و حملات میگرن در دوره قاعدگی شدت بیشتری داشته باشد |
برای درمان میگرن چه بخوریم؟
رژیم غذایی میتواند در کنترل و کاهش حملات و علائم میگرن موثر باشد. در زیر چند نکته مربوط به رژیم غذایی برای کاهش خطر و شدت حملات میگرن آورده شده است:
- ایجاد رویکرد تغذیهای منظم: سعی کنید در زمان مشخصی صبحانه، ناهار و شام میل کنید و از تنظیم ساعتهای غذایی منظم استفاده کنید.
- مصرف مواد غذایی کمتر که ممکن است موثر باشند: مصرف مواد غذایی مانند شکلات، قهوه، چای، نوشیدنیهای حاوی کافئین، مواد نگهدارنده و نمک را کاهش دهید.
- مصرف مواد غذایی با ارزش غذایی بالا: مصرف مواد غذایی با ارزش غذایی بالا مثل میوهها، سبزیجات، ماهی، غلات کامل و مغزها برای حفظ سلامتی عامل مهمی است.
- مصرف آب کافی: مصرف آب به میزان کافی برای جلوگیری از افت ناشی از خشکی بدن و احتمال حملات میگرن موثر است.
- از کاهش مصرف الکل، تکنولوژی رنگی، فست فود و مواد نگهدارنده پرهیز نمایید.
در کل برای کاهش حملات میگرن بهتر است با متخصص تغذیه یا پزشک مشورت کرده و رژیم غذایی برای شما مناسب را تعیین کنند.

دشمن میگرن چیست؟
میگرن یکی از بیماریهای عصبی مزمن است که میتواند بر کیفیت زندگی تأثیر منفی بگذارد. برخی از عوامل و عوارضی که میتوانند باعث شدت و تعداد حملات میگرن شوند را میتوان دشمنان اصلی این بیماری دانست:
- استرس و اضطراب: استرس و اضطراب میتوانند عامل اصلی در شروع حملات میگرن باشند و دشمن میگرن باشد.
- کمبود خواب: بیمارانی که با مشکلات خواب مواجه هستند، معمولاً در معرض خطر بیشتری برای حملات میگرن قرار دارند. کمبود خواب دشمن میگرن می باشد.
- تغذیه نامناسب: مصرف موادی مانند قهوه، شکلات، مواد نگهدارنده و نمک میتواند حملات میگرن را تحریک کند. بهتر است از مصرف این مواد دقت کرد زیرا می تواند این مواد را دشمن میگرن نامید.
- تنش و فشارهای زیاد: دیگر دشمن میگرن تنش و فشارهای عصبی است. تنش و فشارهای زیاد در زندگی روزمره نیز میتوانند عوامل موثر در ایجاد حملات میگرن باشند.
- تغییرات هورمونی: تغییرات هورمونی شامل دورههای پریود دورهای و بارداری میتوانند باعث شدت و فراوانی حملات میگرن شوند.
بهتر است برای کنترل و کاهش حملات میگرن، با اصلاح سبک زندگی، مواجهه مناسب با فشارها، تغذیه مناسب و مدیریت استرس کمک کنند. همچنین مشاوره با پزشک متخصص نیز میتواند در درمان و کنترل حملات میگرن موثر باشد.

متخص مغز و اعصاب
دکتر سید حمیدرضا جوادی از جمله بهترین متخصصان مغز و اعصاب و ستون فقرات در تهران هستند متخصص مغز و اعصاب یا نورولوژیست، پزشکی است که در تشخیص و درمان بیماریهای مربوط به سیستم عصبی تخصص دارد. این سیستم شامل مغز، نخاع، اعصاب و عضلات میشود.
دکتر جوادی اکنون در کلینیک فوق تخصصی مغز و اعصاب ویستان و به همراه پزشکان مجرب دیگر مشغول به فعالیت می باشند دکتر جوادی در درمان های غیردارویی مانند درمانهای گیاهی، ماساژ، طب سوزنی و تعیین و اصلاح مزاج توسط تغییر سبک زندگی نیز مهارت بالایی دارند.
در صورت نیاز به کسب اطلاعات بیشتر و تعیین وقت مراجعه می توانید با مشاوران ما در گروه پزشکی ویستان در تماس باشید.
سوالات متداول در مورد میگرن
1-آیا میگرن میتواند بر اثر عوامل وراثتی انتقال یابد؟
بله، میگرن ممکن است به صورت وراثتی منتقل شود و افرادی که پدر یا مادر یا فرزندان دچار میگرن هستند، احتمال ابتلا به این بیماری را دارند.
2-آیا میگرن میتواند برای همیشه درمان شود؟
بله، میگرن به صورت موقت و یا دائمی قابل درمان است. شیوههای مختلف مانند داروها، مدیریت استرس، و تغییرات در سبک زندگی میتواند به کاهش شدت و فراوانی حملات میگرن کمک کند.
3-آیا ورزش میتواند برای کاهش شدت و فراوانی حملات میگرن موثر باشد؟
بله، ورزش منظم و ملایم میتواند برای بهبود عملکرد سیستم عصبی، کاهش تنش و استرس، و کاهش شدت و فراوانی حملات میگرن موثر باشد.




